म जीवन के हो भन्ने प्रश्नको उत्तर दिने हैसियत राख्दिन – प्रकाश आङदेम्बे

म जीवन के हो भन्ने प्रश्नको उत्तर दिने हैसियत राख्दिन – प्रकाश आङदेम्बे
प्रकाश आङदेम्बे दुई दशकभन्दा लामो समयदेखि निरन्तर कला, साहित्य, रङगमंच, फोटोग्राफी आदिमा साधनारत व्यक्ति हुन् । दर्जनौं नाटक, आधा दर्जन व्यक्तिगत साहित्यिक कृति, पचासौं संयुक्त कृति, पचासौं साहित्यिक, साँस्कृतिक कृति सम्पादन गरेका उनले नेपाली कथानक चलचित्र ‘देश खोज्दै जाँदा’ पनि लेखन निर्देशन गरेका छन् । जुन चलचित्रले राष्ट्रिय तथा अन्तराष्ट्रिय चलचित्र महोत्सवहरूमा सहभागिता जनाउँदै केहीमा अवार्ड ...

गहिरो अध्ययन बिना गहन लेख्न गाह्रो पर्छ – दीपा राई पुन

गहिरो अध्ययन बिना गहन लेख्न गाह्रो पर्छ – दीपा राई पुन
कविता,कथा गीत तथा थुप्रै फुटकर रचनाहरूमा सक्रिय कवयित्री दिपा राई पुन समकालीन साहित्यको एउटा शसक्त नाम हो । आमा बिमला राई, बाबा श्री प्रसाद राईको कोखबाट बिसं २०२५ सालमा जन्मिएकी राईले नेपाली विषयमा एम ए गरेकी छिन भने हाल हालसम्म चार कविता संग्रह, केहि गीती एल्बम प्रकाशनमा आईसकेका छन । विशेषतः कविता र गीती विधामा बढी देखिने दिपा राई प्रकृति पुजक कवयित्री को रुपमा चिनिन्छीन । प्रकृति,माटो र प्रेम वि...

संख्यात्मक रुपमा महिला लेखनको सहभागिता बढेको छ-भुवन ढुङ्गाना

संख्यात्मक रुपमा महिला लेखनको सहभागिता बढेको छ-भुवन ढुङ्गाना
तीसको दशकको शक्तीशाली लेखक मध्ये कवि,कथाकार, निबन्धकार, नियात्राकार भुवन ढुङ्गाना नेपाली लेखक संघसँग लामो समयदेखि नजिक हुनुहन्छ । बिक्रम सम्बत २००३ साल जेठ २ गते गहेलीटोल, विराटनगरमा जन्मनु भएकी भुवन कोइराला मानव अधिकारकर्मी दमननाथ ढुङ्गानासँग विवाह भएपछि भुवन ढुङ्गानाका रुपमा स्थापित हुनु भएको हो । सुरुको दिनहरुमा भुवन कोइरालाको नामले साहित्यिक क्षेत्रमा प्रवेश गर्नु भएको हो । २०२६ सालमा मधुपर्क ...

पहिचान पक्षधरहरुबाटै असुरक्षित छ पहिचानको आन्दोलन-काङमाङ नरेश राई

पहिचान पक्षधरहरुबाटै असुरक्षित छ पहिचानको आन्दोलन-काङमाङ नरेश राई
नेपाली साहित्यमा दुई दशक भन्दा लामो समयदेखि युद्व लेखकको रुपमा स्थापित साहित्यकारको नाम हो काङमाङ नरेश राई । उहाँले उठाएको बिषयबस्तु र आलोचनात्मक चेतको कारण सधैं साहित्यीक सर्कलहरुमा चर्चामा रहिरहनुहुन्छ । यस अघि आख्यान , सट वायाेडाटा लगायत विभिन्न बिधाको आठ कृति प्रकाशित छ भने भर्खरैमात्र राईको " तेप्लायु " कविताकृति बजारमा आएको छ । यो कृतिमा समेटिएको कविताहरुले विशेष युद्व अघि र युद्व पछिका गोर...

अबको दिनमा पर्यवरणमा केन्द्रित रहेर नेपाली साहित्य लेख्नु जरुरी छ – विजय हितान

अबको दिनमा पर्यवरणमा केन्द्रित रहेर नेपाली साहित्य लेख्नु जरुरी छ – विजय हितान
२०२४ सालमा पौँदे अमराइ गुल्मीमा जन्मीएका लेखक बिजय हितान हाल बेलायतमा रहेर लेखनमा सर्कय हुनुहुन्छ ।उहाँका बिभिन्न बिधामा लेखिएको आधा दर्जन भन्दा बढी कृतिहरु प्रकाशित छन् । कथा ,कविता , नाटक ,निबन्धमा बिशेष दखल राख्ने उहाँ पछिल्लो एक दशक भन्दा लामो समयदेखि पर्यावादी साहित्य लेखनमा सकृय हुनुहुन्छ । पेशाले बेलायती सेनाबाट अवकास हाल एनभायरोमेन्ट एजेन्सी बेलायतसँग आवद्ध उहाँ दर्जनौ सामाजिक र साहित्यीक ...

आयोगले सामाजिक न्यायका हरेक विषयमा अग्रसर भएर बोलिरहेको छ : डा.टिकाराम पोखरेल

आयोगले सामाजिक न्यायका हरेक विषयमा अग्रसर भएर बोलिरहेको छ : डा.टिकाराम पोखरेल
२०२६मा कालिञ्चोक गाउँपालिका, दोलखामा जन्मनु भएको डाक्टर टिकाराम पोखरेल हाल राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोगको प्रवक्ताको रुपमा कार्यरत हुनुहुन्छ । बिगत १८ बर्षदेखि मानव अधिकारको रुपमा कार्यरत उहासँग साहित्य र पत्रकारिताको पनि गहिरो दखल छ । देशमा आम जनताको शान्तिपुर्ण रुपमा बाँच्न पाउने अवस्था के कस्तो छ । देश राजनितिकरुपमा शान्तिपुर्ण गतिमा अगाडि बढेपनि न्याय प्रणाली अत्यन्तै सुस्त छ। नागरिकहरुको अवस्था...

आदिवासी महिलाहरूको सामूहिक सवालहरुलाई सम्बोधन गर्न अझै पनि चुनौति रहेको छ : प्रतिमा गुरुङ

आदिवासी महिलाहरूको सामूहिक सवालहरुलाई सम्बोधन गर्न अझै पनि चुनौति रहेको छ : प्रतिमा गुरुङ
प्रतिमा गुरुङ प्राज्ञिक अध्येता हुन, विगत अठार वर्षदेखि पद्म कन्या बहुमुखी क्याम्पसमा पढाउँदै आउनु भएको छ र त्यस बाहेक उहाँले लैङ्गिकता, अपाङ्गता, आदिवासी र सीमान्तकृत सवाल र समावेशीकरणको लागि अध्ययन र अनुसन्धान मार्फत वकालत गर्दै आउनु भएकोछ।उहाँ महिला बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक मन्त्रालयको राष्ट्रिय निर्देशन समितिमा विषय विज्ञको रुपमा पनि योगदान गर्दै आउनु भएकोछ र विभिन्न राष्ट्रिय अन्तर्राष्ट्र...

छुट्टै राज्यको मागमा उठेको आन्दोलन असफल भएता पनि आन्दोलनले पाठ पढाएर गएको छ-बबिता मादेन

छुट्टै राज्यको मागमा उठेको आन्दोलन असफल भएता पनि आन्दोलनले पाठ पढाएर गएको छ-बबिता मादेन
बबिता मादेन पत्रकार हुन। भारतको सिलगढी बस्नुहुने मादेनको "दार्जिलिङ ब्राण्ड व्यापारको राजनीतिक बजार" नामक पुस्तक अघिबाटै प्रकाशित छ। पहिलो पुस्तकमा मादेनले दार्जिलिङमा हुने छुट्टै राज्य गोर्खाल्याण्डको आन्दोलनका असफलताका कारण खुट्याएका छन। स्वतन्त्र पत्रकारकोरुपमा विभिन्न दैनिक पत्रिका र टिभी च्यानलहरुमा राजनैतिक विश्लेषण गर्दै आइरहनु भएको छ। पछिल्लो समय उनको दोस्रो पुस्तक "१९८६ वास हराएपछि "निक्क...

लीलालेखन एक लिटरेरी डिस्कोर्स हो यसको अस्तित्व साहित्यमा निकै परसम्म छ : रत्नमणी नेपाल

लीलालेखन एक लिटरेरी डिस्कोर्स हो यसको अस्तित्व साहित्यमा निकै परसम्म छ : रत्नमणी नेपाल
बुबा गणेशप्रसाद नेपाल र आमा सितादेवी नेपालका ६ सन्तानमध्ये चौथो सन्तानको रुपमा भोजपुर जिल्ला कोट गाविसमा जन्मिएका रत्नमणि नेपाल पचासको दशकमा उदाएका एक शक्तिशाली आख्यानकार तथा कवि हुन। लेखनको सुरुवाती दिनबाटै लीलालेखनमा आवद्व नेपालले नेपाली साहित्यमा ईन्द्रबहादुर राई पछि कृष्ण धरावासी सगँसगै यो साहित्यिक बिचारलाई अघि बढाएका हुन । साहित्य, विश्व जगत र जीवनलाई अनुभूत गर्ने आफ्नै व्याख्या बोलेको लीलाल...

प्रेमको अर्को स्वरुप संगीत हो – प्रथम सरोदबादक रुपा न्यौपाने

प्रेमको अर्को स्वरुप संगीत हो – प्रथम सरोदबादक रुपा न्यौपाने
सरोद बादनको क्षेत्रमा नेपालको प्रथम सरोदबादक भनेर आफ्नो नाम स्थापित हुदै गर्दा उनले बाँचेर आएको जीवन र संर्घष आम महिलाको निम्ति एक प्रेरणा बन्न सक्छ । सानो छँदा रेडियो नजिक बसेर घन्टौं बसेर रेडियोमा बजेको शास्त्रीय धुन सुन्नु उनको निम्ति एक आदत थियो । रेडियो नसुनेको दिन उनलाई खल्लो लाग्थ्यो। भित्र कतै केही नभए झैँ रित्तो अनुभुत हुन्थ्यो। उबेला बेलुका आठ बजेको समाचारअघि शास्त्रीय संगीत बज्थ्यो, आमा...